شناسایی و تدوین روش‌های جذب منابع مالی و حامیان مالی در مسابقات و بازاریابی ورزشی
محورهای موضوعی : اقتصادی
سیاوش خداپرست
1
,
عظیم صلاحی کجور
2
,
مژگان توکلی
3
1 - گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان، لاهیجان، ایران.
2 - گروه مدیریت ورزشی، دانشکده علوم انسانی، موسسه آموزش عالی شفق تنکابن، تنکابن، ایران
3 - گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان، لاهیجان، ایران
کلید واژه: تأمین مالی ورزش دانش‌آموزی, حامیان مالی, بازاریابی ورزشی, ظرفیت‌های محلی, همکاری بین‌سازمانی,
چکیده مقاله :
پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تدوین مدل جامع روش‌های جذب منابع مالی و حامیان مالی در مسابقات و بازاریابی ورزشی در آموزش و پرورش استان گیلان انجام شد. این پژوهش از نوع کاربردی و با رویکرد آمیخته اکتشافی متوالی در دو فاز کیفی و کمی اجرا شد. در فاز کیفی، با 20 نفر از خبرگان حوزه ورزش، بازاریابی ورزشی و مدیریت مالی آموزش و پرورش استان گیلان مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته انجام شد و داده‌ها با استفاده از تحلیل مضمون براون و کلارک تحلیل گردید. در فاز کمی، مدل مفهومی استخراج‌شده با استفاده از شاخص‌های نسبت روایی محتوا (CVR) و شاخص روایی محتوا (CVI) توسط 12 خبره اعتبارسنجی و سپس با استفاده از داده‌های 371 نفر از مدیران، مربیان، معلمان تربیت بدنی و حامیان مالی فعال استان، از طریق مدل‌سازی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی در نرم‌افزار SmartPLS 3 آزمون شد. یافته‌های بخش کیفی به شناسایی 194 عبارت معنایی، 54 کد باز، 18 مضمون فرعی و 6 مضمون اصلی شامل روش‌های جذب منابع مالی، حامیان مالی و حمایت مالی، استراتژی‌های بازاریابی ورزشی، چالش‌ها و موانع مالی، همکاری‌های بین‌سازمانی و ظرفیت‌های محلی و منطقه‌ای منجر شد. نتایج بخش کمی نشان داد که تمامی روابط ساختاری مدل در سطح 0.001 معنادار بودند. در میان ابعاد مدل، چالش‌ها و موانع مالی با ضریب مسیر 0.901 و ظرفیت‌های محلی و منطقه‌ای با ضریب مسیر 0.898 قوی‌ترین ارتباط را با سازه محوری جذب منابع مالی و حامیان مالی داشتند؛ در مقابل، استراتژی‌های بازاریابی ورزشی با ضریب مسیر 0.708 کمترین، اما همچنان ارتباط معنادار را نشان داد. این الگو بیانگر آن است که جذب منابع مالی در ورزش دانش‌آموزی استان گیلان، پدیده‌ای چندبعدی است که بیش از همه با شدت موانع مالی و قابلیت بهره‌گیری از ظرفیت‌های بومی و منطقه‌ای پیوند دارد و در کنار آن، حمایت مالی، همکاری‌های بین‌سازمانی و راهبردهای بازاریابی نیز نقش معناداری در تبیین مدل دارند.
The present study aimed to identify and develop a comprehensive model for methods of attracting financial resources and sponsors in sports competitions and sports marketing within the education system of Gilan Province, Iran. This applied research employed a sequential exploratory mixed-methods approach, conducted in two qualitative and quantitative phases. In the qualitative phase, semi-structured interviews were conducted with 20 experts in the fields of sports, sports marketing, and financial management of the education system in Gilan Province. The data were analyzed using Braun and Clarke's thematic analysis. In the quantitative phase, the extracted conceptual model was validated by 12 experts using the Content Validity Ratio (CVR) and Content Validity Index (CVI). Subsequently, the model was tested using data collected from 371 managers, coaches, physical education teachers, and active sponsors in the province, through structural equation modeling with the partial least squares approach using SmartPLS 3 software. The qualitative findings led to the identification of 194 meaning units, 54 open codes, 18 sub-themes, and 6 main themes, including: methods of attracting financial resources, sponsors and sponsorship, sports marketing strategies, financial challenges and barriers, inter-organizational collaborations, and local and regional capacities. The quantitative results indicated that all structural relationships in the model were significant at the 0.001 level. Among the model's dimensions, financial challenges and barriers (path coefficient = 0.901) and local and regional capacities (path coefficient = 0.898) showed the strongest relationships with the core construct of attracting financial resources and sponsors. In contrast, sports marketing strategies (path coefficient = 0.708) demonstrated the weakest, yet still significant, relationship. This pattern suggests that attracting financial resources in student sports in Gilan Province is a multidimensional phenomenon most strongly linked to the intensity of financial barriers and the ability to leverage local and regional capacities. Alongside these, sponsorship, inter-organizational collaborations, and marketing strategies also play significant roles in explaining the model.
منابع:
زردشتیان، شیرین و الماسی، سمانه. (1403). شناسایی فرصت‌ها و چالش‌های ورزش دانش‌آموزان دختر. پژوهش در ورزش تربیتی، 12(34)، 41-54.
شریفیان، اسماعیل و ملکی پور حرجندی، احسان. (1401). موانع اجرایی المپیاد های ورزشی درون مدارس. مطالعات آموزشی و آموزشگاهی، 11(4)، 323-293.
کامیاب، ساره؛ سلطان حسینی، محمد و رحیمی سرشبادرانی، قاسم. (1402). روش های تامین مالی باشگاه های ورزشی با رویکرد اقتصاد مقاومتی در شرایط تحریم. مطالعات مدیریت ورزشی، 15(79)، 105-124.
کمالوند، عباس و افشاری، مصطفی. (1400). تحلیل عوامل موثر بر توسعه بازاریابی در ورزش دانش‌آموزی. پژوهش در ورزش تربیتی، 9(22)، 261-304.
لطفی سدهی، داود؛ اسماعیل زاده قندهاری، محمدرضا؛ فهیم دوین، حسن و پیمانی زاد، حسین. (1403). استراتژی‌های پایدار برای رویدادهای ورزش دانش‌آموزی مبتنی بر منطق فازی. مدیریت دانش در ورزش، 1(4)، 23-39.
معادی، محسن، صفانیا، علیمحمد، فراهانی، ابوالفضل، قاسمی، حمید و درودیان، علی اصغر. (1402). ارائه الگوی ارتباطات یکپارچه بازاریابی در تربیت بدنی و ورزش وزارت آموزش و پرورش. پژوهش در ورزش تربیتی، 12(34)، 17-38.
واحدی زاده، مجید؛ آقایی، نجف و الهی، علیرضا. (1399). راهکارهای توسعۀ منابع مالی و درآمدزایی فدراسیون‌های ورزشی ایران: یافته‌های یک مطالعۀ کیفی. پژوهش های فیزیولوژی و مدیریت در ورزش، 12(4)، 153-168.
Abdollahi Kermani, Mohammad Sadegh. (2023). An Examination of the Ministry of Education’s Credits in the 2023 National Budget Law. (19199). Monthly Expert Reports of the Islamic Consultative Assembly Research Center, 31(5). [Link]. [In Persian].
Buser, M., Woratschek, H., & Schönberner, J. (2022). ‘Going the extra mile’in resource integration: evolving a concept of sport sponsorship as an engagement platform. European Sport Management Quarterly, 22(4), 548-568. [https://doi.org/10.1080/16184742.2020.1820061]
Cao, Y., & Matsuoka, H. (2025). Consumer engagement on social media in the sport context: a scoping review. Leisure Studies, 44(3), 495-522. [https://doi.org/10.1080/02614367.2024.2324819]
Cipriano, C., Depoyart, J., Hermoso, K., Tenebroso, L., Chao, D., & Jinyu, H. (2024). Sustainable Sports Leadership and Management for Schools: A Research on the Implementation of Sports Development Program. International Multidisciplinary Journal of Research for Innovation, Sustainability, and Excellence (IMJRISE), 1(2), 170-175. [https://doi.org/10.5281/zenodo.11181829].
Cook, D., Biscaia, R., Papadas, K., Simkin, L., & Carter, L. (2023). The creation of shared value in the major sport event ecosystem: understanding the role of sponsors and hosts. European Sport Management Quarterly, 23(3), 811-832. [https://doi.org/10.1080/16184742.2021.1931394]
Cousens, L., Babiak, K., & Bradish, C. L. (2006). Beyond sponsorship: Re-framing corporate-sport relationships. Sport management review, 9(1), 1-23. [https://doi.org/10.1016/S1441-3523(06)70017-1]
Eather, N., Wade, L., Pankowiak, A., & Eime, R. (2023). The impact of sports participation on mental health and social outcomes in adults: a systematic review and the ‘Mental Health through Sport’conceptual model. Systematic reviews, 12(1), 102. [https://doi.org/10.1186/s13643-023-02264-8].
Gadais, T., Decarpentrie, L., Charland, P., Arvisais, O., & Paquito, B. (2022). Health and Education through Sport for development and peace in extreme development contexts: cases studies from various developing countries. In International perspectives on sport for sustainable development (pp. 95-113). Cham: Springer International Publishing. [https://doi.org/10.1007/978-3-031-06936-9_5].
Grohs, R., Wieser, V. E., & Pristach, M. (2020). Value cocreation at sport events. European Sport Management Quarterly, 20(1), 69-87. [https://doi.org/10.1080/16184742.2019.1702708]
Hoseyni, S.K., Kalateh Seyfari, Masoumeh., & Mirsafiyan, Hamidreza. (2021). Presenting the Paradigmatic Pattern of Financial Resources Development in Students Sports Olympiads. (e27710). Journal of Sociological and Managerial Analysis in sports, 2(8), e27710 [Link]. [In Persian].
Kamalvand, A., & afshari, M. (2021). Analysis of effective factors on marketing development in student sport. Research on Educational Sport, 9(22), 261-304. [https://doi.org/10.22089/res.2019.7171.1637]. [In Persian].
Kamyab, S., Soltanhoseini, M., & Rahimi Sereshbaderani, G. (2023). Methods of financing sports clubs during international sports sanctions. Sport Management Studies, 15(79), 105-124. [https://doi.org/10.22089/smrj.2022.11125.3463]. [In Persian].
Koronios, K., Vrontis, D., & Thrassou, A. (2021). Strategic sport sponsorship management–A scale development and validation. Journal of business research, 130, 295-307. [https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2021.03.031]
Lesco, V., & Razmiret, V. (2024). The importance of sports activities in the formation of skills for an active and healthy lifestyle in young people. Bulletin of the Transilvania University of Braşov. Series IX: Sciences of Human Kinetics, 47-54. [https://doi.org/10.31926/but.shk.2024.17.66.2.5].
Lotfi Sedehi, D., Esmaeilzadeh Ghandehari, M. R., Fahim Devin, H., & Peymanizad, H. (2024). Sustainable strategies for student sports events based on fuzzy logic. Knowledge Management in Sport, 1(4), 23-39. [https://doi.org/10.30495/kmsj.2023.1985129.1106]. [In Persian].
Maadi, M., Safania, A. M., Farahani, A., Ghasemi, H., & Doroudian, A. A. (2025). The Pattern of Integrated Marketing Communications in Physical Education and Sports of the Ministry of Education. Research on Educational Sport, 12(37), 17-38. [https://doi.org/10.22089/res.2024.14491.2403]. [In Persian].
McCarville, R. E., & Copeland, R. P. (1994). Understanding sport sponsorship through exchange theory. Journal of Sport Management, 8(2), 102-114. [https://doi.org/10.1123/jsm.8.2.102]
Mori, K., Morgan, H., Parker, A., & Lindsey, I. (2025). Placing community at the heart of community sport development: introducing the community sport development framework (CSDF). Sport in Society, 28(3), 433-451. [https://doi.org/10.1080/17430437.2024.2355647]
Mwita, K., & Mwakasangula, E. (2019). The role of sports participation on graduate employability. Journal of Management Research and Analysis, 6(4), 59-163. [https://doi.org/10.18231/j.jmra.2019.032].
Naraine, M. L., Bakhsh, J. T., & Wanless, L. (2022). The impact of sponsorship on social media engagement: A longitudinal examination of professional sport teams. Sport Marketing Quarterly, 31(3), 239-252. [https://doi.org/10.32731/SMQ.313.0922.06]
Obonyo, M. O. (2021). Strategic planning practices and performance of national sports federations in Kenya. International Journal of Academic Research in Economics and Management Sciences, 10(2), 1-17. [https://dx.doi.org/10.6007/IJAREMS/v10-i2/9181]
Olkkonen, R. (2001). Case study: The network approach to international sport sponsorship arrangement. Journal of Business & Industrial Marketing, 16(4), 309-329. [https://doi.org/10.1108/EUM0000000005503]
O'Reilly, N., & Madill, J. (2012). The development of a process for evaluating marketing sponsorships. Canadian Journal of Administrative Sciences/Revue Canadienne des Sciences de l'Administration, 29(1), 50-66. [https://doi.org/10.1002/cjas.194]
Pakdelan, S., Khatibi, A., & Mehdipour, A. (2021). Strategies for developing financial resources of student sports. Research on Educational Sport, 9(22), 163-186. [https://doi.org/10.22089/res.2019.7548.1695]. [In Persian].
Rocliffe, P., O’Keeffe, B. T., Sherwin, I., Mannix-McNamara, P., & MacDonncha, C. (2023). School-based physical education, physical activity and sports provision: A concept mapping framework for evaluation. Plos one, 18(6), e0287505. [https://doi.org/10.1371/journal.pone.0287505].
Saba, M., Islam, Z. U., & Roman, S. (2021). The Relationship Between Resources and School Sports Program: A Case Study. Journal of Social Research Development, 2(2), 148-159. [https://doi.org/10.53064/jsrd.v2i2.28].
Sam, M. P., Batty, R., & Dean, R. G. (2005). A transaction cost approach to sport sponsorship. Sport Management Review, 8(1), 1-17. [https://doi.org/10.1016/S1441-3523(05)70030-9]
Sharifian, E., & Malekipour Harjandi, E. (2022). Executive barriers to intra-school sports olympiads. Educational and School Studies, 11(4), 293-323. [https://doi.org/10.22034/studies.2023.2717]. [In Persian].
Siegfried, N. (2023). Relationship marketing: a strategy for acquiring long-term strategic sponsorships in the disability sport sector. Sport Management Review, 26(4), 540-560. [https://doi.org/10.1080/14413523.2022.2140886]
Tóth, N. Á., & Mátrai, G. (2023). The system of Hungarian sport financing, with special regard to public finance aspects. Public Finance Quarterly= Pénzügyi Szemle, 69(2), 81-98. [https://doi.org/10.35551/PFQ_2023_2_5].
Vahedizadeh, M., Aghaei, N., & Elahi, A. (2020). Strategies for developing financial resources and income generation of Iranian sports federations: Findings of a qualitative study. Physiology and Management Research in Sport, 12(4), 153-168. [https://doi.org/10.22058/JSRPM.2021.1396]. [In Persian].
Varmus, M., Kubina, M., Mičiak, M., Šarlák, M., & Greguška, I. (2023). Sustainable management of the public financial model for sports support in Slovakia. Sustainability, 15(14), 11310. [https://doi.org/10.3390/su151411310].
Westerbeek, H., Eime, R., & Owen, K. (2025). The costs of participation in and delivery of community sport in Australia—a narrative review. Frontiers in Sports and Active Living, 7, 1641527. [https://doi.org/10.3389/fspor.2025.1641527].
Zardoshtian, S., & Almasi, S. (2024). Identifying Opportunities and Challenges of Female Students' Sports. Research on Educational Sport, 12(35), 71-100. [https://doi.org/10.22089/res.2024.16162.2478]
Zhen, L. (2021). Linkage development of sports industry and mobile internet in the internet era. Journal of Intelligent and Fuzzy Systems. [https://doi.org/10.3233/JIFS-219103].
